Tecrübeleri, benzer olaylarda onların hatırladıkları bilgilerdir,  yanlışları ve hataları erkenden görme özelliği ve önlem alma yetileri vardır, kullanım kolaylığını, pratik çözümleri, önceden gördükleri yatlarla pekiştirmiş, teknolojiyi ve yat dizaynını,  ırgattan, çapadan halattan anlayan ve  baba yerlerinden acil çıkışlara kadar tekneyi bilen ve makine dairesindeki alanları en akıllıca ve ergonomik şekilde kullanım için tavsiyelerde bulunabilen  yani denizdeki tecrübesinin yanı sıra yat yapımındaki sağlamlığı bilen, makine ve donamlarındaki teknik yeterlilikle yatın yakıt tasarrufu konusundaki bilgilerine kadar denemiş veya örneklerini başkalarında görmüş kişidir.

bir yatın fiyatlandırılmasından en uç noktalardaki hata ve eksikleri  görebilen bilgi ve tecrübelerini yat yapımı sırasında kullanabilen, donatanın parasını  en doğru ve ekonomik şekilde kullanarak yatın yapımının zamanında bitmesini sağlayan ve imalat sırasında ve  her safhada yapılan işlerin tamamını takip edebilen,  deneyimlerini yapılan hataları zamanında tespit ederek hem malzemenin hem de zamanın boşa gitmesini önleyerek donatanın çıkarları doğrultusunda kullanması beklenen kaptanlardır.

Ülkemizde henüz yat yapımında kullanılmaları çok nadir olmalarına rağmen günümüz yat yapımcılarına  ve yeni yat inşaa edeceklere mutlaka tavsiye ediyoruz. Bu tecrübeli kaptanlar yat yapımında  hem para hem de zaman  tasarrufuna yardımcı olurlar. böylece yat sahibini yapılacak yanlışlardan ve geri dönüşümünde büyük paralara mal olabilecekleri yanlışlardan koruduğu gibi donanımlardaki kaliteli ve  piyasanın en uygun fiyatları bulmaları ile büyük ölçüde tasarruf sağlarlar.

Unutulmamalıdır ki  yat yapımında her iki taraf çıkarlarını kollamak zorundadırlar  bu nedenle bu tecrübeli kaptanlar ait oldukları  tarafın haklarını kollamak üzere çalışırlar ve doğal olarak karlı olan taraf daima donatandır.
yabancı ülkelerde bu usul artık iyice oturmuş ve yat kızağa konmadan önce supervizor kaptan alınarak onun tavsiyesi dikkate alınarak yat yapımına başlanılmaktadır

NE İŞE YARAR

İlk sahip için yapılan yatlarda yada refit ile yenilenen yatlarda donatanın çıkarlarını;  imalata başlamadan evvel kollamak ve yapılan işlerin doğru ve yeterli malzemelerle yapıldığını takip etmek, yapımdaki aksaklıklar için tersaneyi uyarmak , malzemeyi ve zamanı doğru ve ölçülü kullanarak olabilecek aksaklıkları ve zaman kaybını ve dolayısı ile para kaybını yat sahibi  adına takip edebilen kişidir ve bunlar içinde yukarıda tarif ettiğimiz bilgi,  tecrübe ve yetkilerle donanmıştır.

Yatın yapımında başından  sonuna kadar tersaneyi müşahade altında tutar ve geri dönüşü çok pahalıya mal olabilecek aksaklıkları önceden farkedip yattaki tüm boş alanları akıllı ve işe yarar hale getirir.  Makine dairesi yerleşimin de en uygun ve kullanılır halde yerleşimini sağlar. Makinelerin yata en uygun olanlarını seçmede yardım ederler  ve hatta makinelerin yerlestirilmesi ve çürük su yapmasına mani olacak gerekli  açı,  shaft boyu ,  pervane,  şanzıman ve makine seçimlerinde son derece önemli tavsiyelerde bulunur.

NASIL ÇALIŞIRLAR,

Yatın kızağa konulmasından evvel donatan ile tersane  arasında yapılan toplantı ve kontrat  döneminden  itibaren tüm, konuşulan ve üzerinde mutabakata varılan aşamalarda bulunur  ve işi takip eder bu  konuyla ilgili olarak  yat sahibini uyarır. kontratın başlangıcı ve yatın kızağa konulmasından sonra düzenli olarak yatın başında bulunarak her aşamada yapılan her işi ve konulan her türlü ekipmanın alımından yerine yerleşimine kadar takip ve müşahade eder .

zaman ve paranın en idareli şekilde kullanımı için, malzeme alımında hem zamanında hem de muadil kalitede olan benzerleri arasından fiyatları en uygun olanlarının  kararlarını  vermede tavsiyeler verir, Uygulama sırasında yapılan yanlışların düzeltilmesini tersaneden  isteyerek kontrata bağlı kalmalarını saglar. donatan ile tersane yönetimi arasındaki koordinasyona da yardımcı olarak patronunun anlamadığı veya bir bilenin  karar vermek zorunda olduğu konularda alternatifler yada doğru gerekçeler sunarak  donatana yardımcı olur .

Süpervisor İmalat sırasında yapılan her işten haberdar olur, yat kızağa konduktan sonra kontrolör kaptan sürekli olarak ya da düzenli aralıklarda yatın imalatını ve testlerini kontrol eder ve bu kontrol sonuçlarını doğru olduğuna emin olduktan sonra detaylarla donatanı bilgilendirir.

Aynı şekilde malzeme alımı için fiyatlarının araştırmasını yapar ve doğru olan malzemeyi birkaç alternatif olarak donatanın beğenisine ve onayına sunar. Yatta yapılan ve yapılacak her işten haberdar olur, ve özellikle mobilya dizaynında işlem yapılmadan patronun onayını alarak beğenilmeyecek yerleri tekrarından korur, zamanı kısaltır.

HANGİ İMKANLARLA DONATILMALIDIR

Daha öncede bahsinde bulunduğumuz gibi donatan yatın yapımına karar vermeden önce süpervisor yani yat imalat kontrolörü  ile anlaşır ve yatın hangi amaca yönelik olduğunu, neyi istediğini,yatını VIP  misafirlere mi yoksa sadece ailesi için mi  düşündüğünü , kaç kabine ihtiyaç duyduğunu, özel yada kiralama amaçlı olup olmadığını, yada dünya pazarına sunarak,  gerekirse satmayı  düşünebileceğini, supervisor  kaptana anlatır.

Doğru kabin sayısı, boy ve dizayn  konusunda ,  yapım malzemesi konusunda mutabakata vardıktan sonra kaptan bir ön araştırma yaparak imalat için en doğru ve uygun tersaneleri  bularak donatana alternatifler sunar ve kendi tecrübeleri ile donatanı yönlendirir.

Donatan yatın yapımına hangi tersanede karar kılmışsa, yakınlarında bir semtte supervizor kaptanına kalacak  bir yer tutar  ve tüm ihtiyaçlarını karşılar,  ulaşım için bir araç sağlar, tersane ile anlaşması sırasında donatanın adına takip edeceği tüm işler için kontrat imzalanmasında adı ve yetkileri yazılır  yada ayrıca bir yetki ile donatılır ve bu yetki mektubu tersane yönetimine verilir.

.

NASIL ÜCRETLENİR

Yat imalatlarında süpervisor kaptanın ücreti yapılan yatın maliyeti üzerinden hesaplanır, Maliyetin %  5 kadarı ücretlenen kaptanın, kalacak yer, araç ve yakıtı ayrıca yiyecek ve yat için alınacak malzemeler için araştırma ve seyahat masrafları da donatan tarafından ödenir.

Başlangıçta ücretlerinin yüksek görünmesine karşın yatın bitimine kadar yaptıkları ile kendi ücretini bilgisi ve tecrübesi ile kazandığı  zaman ve nakitle kazanır yani başka deyişle kendine ait ücreti donatanın parasını ve zamanını tasarruf ettiği ve kazandırdıklarından çıkarır ve donatana yük olmaktan çok donatanın yükünü hafifleten ve yapım aşamasındaki stresi donatana yansıtmayarak böylelikle hem para hem zaman tasarrufu yaparak kazandığını fazlası ile hakeder.

NEDEN GEREKLİDİR

Supervisor kaptan imalat sırasında donatanın adına yatın başlangıcından sonuna kadar gövdenin yapımından, makinelerin yerleştirilmesine ve tüm elektronik  ve navigasyon cihazlarının donatılmasından,  yardımcılara kadar elektrik aksamı ve ırgatlara kadar tüm konularda her detayı bilir yapımına müşahade eder.

Malzeme alımlarını inceler fiyat araştırmalarını yapar doğru malzemeyi ve uygun fiatları araştırır yata yerleşecek her malzemenin zamanında  alımını sağlar böylelikle hem malzeme alışlarında nakitin israf edilmesini hem de gecikmeleri önleyerek donatanın hiç hesaba katmadığı son dakika süprizlerinin yıkıcı sonuçlarından donatanı korur.

satılacak yatların tümü  satılırken daima en iyi haliyle gösterilir müşteriye.  kaptan yatı bu hali ile fotoğraflar ve eğer satış gerçekleşirse yatın eşyalarının, donamlarının,  hatta yedek parçalarının  kaybolmaması için envanter tespiti yapar.

Eğer varsa üstündeki personelden yatın özelliklerini, olabilecek kısmi arızaları, elektrikli ve elektronik cihazların çalışma yerlerini özelliklerini ve yatın manevrasında gaz kolunda reaksiyon aralıklarını ve yatın manevra karekteristiğini eski kaptanından  yada fabrika yetkililerinden öğrenir ve dener .

Her türlü transferde an az iki yada daha fazla personele ihtiyaç vardır ve kaptan bunların yerlerini tespit eder personelin öğrenmesi gereken işlerin öğretilmesine yardımcı olur ki, bunun içinde acil şartlarda kullanılacak ekipmanın öğretilmesi ve personelin olması gereken görev yerleri dahildir ..  yatın öğrenilmesi ve teslim alınması büyüklüğüne ve detaylı oluşuna göre 3 –yada daha fazla gün sürebilir. Bu tür transferlerde asla acele edilmemeli kaptanın yukarıdaki bilgilere önceden hazırlığını yapması için yeterli süre sağlanmalıdır.  Kaptan bu süre içinde transferi yapılacak yatın liman yada gümrük işlemlerini ve satış işlemlerini tamamlar  ve kumanyasını tedarik eder çıkış işlemlerini tamamladıktan sonra hava raporunu gideceği yöne ve seyir mesafesine göre alarak seyre hazır halde bekler.

denize en uygun zamanda transfer edeceği yatı dener yol verir ve hatta zorlar ki eğer herhangi bir arıza varsa denize çıkmadan ortaya çıksın. seyirde  huyunu bilmediğiniz makinelerin son anda başına gelenler yüzünden mürettebatın çektikleri hep anlatılmış  yada bizzat bu aksaklıkları yaşayanlar tarafından tecrübe olarak anlatılarak öğretilir olmuştur. çünkü satılacak yatların büyük bölümü satış sebebi yüzünden daima bakımsız ve kötü durumdadır kaptan bu aksaklıkları sorar bulur bakım ve tamirini yaptırarak en uygun zamanda da deneme seyirleri yaparak seyir için en uygun zamanı bekler.

Burada bizim kaptanlara da tavsiyemiz acele etmemeleri ve yata alışıp olabilecek aksaklıklara kadar hesaplayıp bir yol planı çıkarmalarıdır.  Rota üzerindeki olabilecek aksaklıkları en kısa zamanda çözüp seyirde büyük masraflar çıkmasını önlemeli ve donatanı zor duruma sokmamalıdır. Çünkü satılan teknenin önceki sahipleri elden çıkarmak istedikleri yatlarını ihmal etmiş olabilirler veya yat  fabrika çıkışlı ise uzun yolda denenmemiş olan yatın aksaklılarında çaresiz kalabilirler ..  işte bu durumlarda  seyir sırasında hiç hesap edilemeyen ekstra masraflara sebep olabilir hatta can ve mal emniyeti de riske edilmiş olabilir .

Bu nedenlerden ötürü yat transferi ciddi iştir tecrübeli ve bu konuda deneyimli kaptanlar yat alınmadan evvel yata yönlendirilmeli ve tecrübelerine itibar edilmelidir

Ancak bu yatları korumak ve bakımlarını en aza indirmekte ilk başta yapılan masraf ve emeklerle oluyor. Ama istenirse ahşap yatlar atadan kalma usullerle de ucuz ve belki uzun süreli olmayan ama geçicide olsa işe yarayan şekilde bakım yapmak mümkündür. Bu nedenle biz gördüğümüz atadan kalma usulü burada size anlatmaya çalışacağız.

Tekne boyaya hazırlanırken bilindiği işlemlerden geçerek çivileme ve kalafat bitirilir bu arada tahtalar tamamen silinmiş ve boyaya hazır vaziyete getirilmiştir macundan evvel özellikle tahtaların iyi kuruduğu ve sıcak bir zamanda iyice beziri iyice kaynatarak kaplama ağaçlarına sürerek yedirin biraz belki zor kurur ama ağaçlarınızda evladiyelik olur ne çürür ne kurtlanır, bu işlem yazın sonunda karaya alındığında hala havalar sıcakken yapılırsa  boya zamanına kadar ne ıslanır ne su emer nede deforme olur ve rahatlıkla da kurur.

DAHA SONRAKİ İŞLEMDE

Geçmişten beri kullanılan Osmanlı macunu olarak bilinen bu macunun  yapım usulü aşağıdaki gibidir

3 ölçek kaba üstübeç(ölçekler kilo olarak hesaplanabilir)

1 ölçek ince üstübeç (litapon olarak ta biliniyor)

Yukarıdaki ölçü için 1 kg kalın bezir(tiner ile inceltilerek kullanılacak)

Ve yeterince ince bezir

Yeterince tiner

Bu ikisi yani kaba üstübeç ve litapon iyice toz olarak karıştırılıyor ve içerisine tinerle inceltilmiş Osmanlı beziri denilen kalın bezir katılıyor, bunu katmadaki maksat macunun esnek olmasını ve kırılgan olmamasını sağlamak için. sonra bu karışımın içerisine yeterince ince bezir karıştırılarak macun haline getiriliyor.

Ve elde edilen macunun içerisine de son haline getirmek için bir miktar su katılıyor bu suyun da amacı macun haline gelmiş olan malzemenin daha koyu hale gelmesi içindir aksi halde yapılan macun kürek, yada sıpatula tabir ettiğimiz  macunu ağaca sıvamak için kullanılan el küreğinin  üstünde rahat durmaz ve akar işte bunun için bir miktar su konur ve bunun miktarı macunun sertliğine göredir ve bunu da boyacılar macunu kesmek diye adlandırırlar.

Bu işlem bittikten sonra önceden kalafatlanmış ve kalafat pamuğunun üstüne de ve tüm macunlanacak ağaçlara sülyen sürülmüş ve kurutulmuş olmalıdır

sonra, armuz aralarına dolduracak şekilde önce yukarıdan aşağıya sonrada armuz boyuna doğru spatula çekilerek doldurulur ve bu işlem bittikten sonra kuruması için bekletilir  işlenen macun  havaların durumuna göre kurur  bu süre 3ila 6 gün olabilir hatta daha fazla.  macunun kurumasını tırnaklarımızla bastırarak kontrol edebilirsiniz. eğer macun kurumuşsa tırnak macuna geçmez. Sonra ince bir kat yeniden macun çekilir ve kuruması beklenir. 

Burada önemli olan macunun iyi kurumasını beklemektir çünkü Osmanlı macununun içine konulan kalın bezir, macunu  kolay kurutmaz ve esnek tutar bu yüzden kurumasını beklemek gerekir ve buda zaman alır sonra bu işlem bir kez daha yapılır iyice kuruduktan sonra kalın bir zımpara ile yüzey tesviyesi yapılır eğer doldurulması gereken yerler varsa doldurulur yüzey düzgünse biz üçüncü katı tercih etmiyoruz ama yüzey düzgün değilse bir ince kat daha çekilebilir. çok kalın Osmanlı macununu tavsiye etmiyoruz zira çatlayabiliyor yada dökülebiliyor bu yüzden hem macunu yaparken dikkatli olmalı hem de uygularken düzgün uygulamalıdır çünkü çok fazla zımparaya gelen bir malzeme değildir zımpara gerekirse de kalın kullanmak gerekir aksi halde zımpara çabuk dolacaktır.

Kuruyup tesviyele nen macunun üzerine astar boya sürülür bu yüzeyin kusurlarının net bir şekilde görülmesi içindir eğer gerekiyorsa son bir kez daha yoklama macunu yapılarak düzeltilir ve boyaya hazırlanır.

Burada önemli olan katmanlar arasının iyi kurumasıdır ecdadımız yıllarca bu usulle bakım yapmıştır içinde bulunan bezir sayesinde ağaç beslendiği için ahşabı korumakta ve çürümesini önlediği için halen kullanılmaktadır.

Bu bakımı yapanların en çok dikkat edecekleri işlerden biride eğer yat denize kızakla iniyorsa çok dikkat etmeli ve macunu korumalıdır, kızaktan denize inerken hırpalanan yatın altı çizilip kazındığı için deniz kurtlarına hedef oluyor ve inanılmayacak kadar büyük hasarları bir sonraki sene karaya çıktığınızda fark ediyorsunuz bu nedenle yatı denize indirirken kızak ın yata dokunacagı yerleri naylon ,battaniye,veya kartonlarla kollamak gerekir.

Bu bilgileri herkes kendi bildiğine göre değiştirip kullanıyor Belki artık kullanılması bile nostalji olmuş bir usul olduğu için biz bu konuyu da geleceğe bilgi olarak kalsın yada kullananlar doğru işlem yapsınlar diye burada kaleme aldık eski tekneler böyle korunur boyanırdı.ve ülkemizde halen birkaç binden fazla ahşap yat bulunuyor ve bunların büyük bir bölümü bu şekilde korunuyor.

Bu bilgileri zamanında yat yaptırdığımız, Osmanlıya kadırgalar yapmış çektirme ve mavnaların doğum yeri Zonguldak kuruca şile ve kapı suyu sahillerindeki Osmanlı geleneğini kullanan ustalardan aldık. Burada kendilerini ve ecdadımızı da saygı ile anıyoruz. Ve bu bilgilerini de gelecek nesillere anlatıyoruz.

Ahşap yatlar  ve  kayıklar eskiden kalın sargı denilen usulle yapılırdı yani kütükten elde edilen kaplama ağacı eğimine göre kesilir en zayiatsız haliyle yatın kaplaması yapılırdı, bu usul hem zaman alıyor hem de tamir gerektiğinde aynı genişlikte sargı  tahtaları  bulunamıyor, tamir kaplamasında kılcık tabir edilen küçük parçalarla kapatılmak zorunda kalınıyordu. Daha  sonraları 15 cm genişliğindeki latalarla kaplanmaya başlandı ahşap yatlar bu şekilde ağacı kısmen esneterek eğik yerlere çakabiliyor ve zaiyat azaltılıyordu. Sargı sırasında usta zaten ileride yeniden çivilenmesi gereğini düşünerek latayı postalara  belirli aralıklarla uygun şekilde çiviliyordu. Zaten bugün yüzebilen ahşap yatların büyük kısmı bu teknik ile yapılmıştır.

Zamanla hava şartlarından, ağacın özelliğinden ve özellikle tatlı suyun etkisi ile ahşap özelliğini kaybeder. özellikle yağmur suyu ve çiğ suyu ahşabın çürümesi için en önemli etkendir ahşabı uzun süre korumak için deniz suyu ile yıkamak çok önemlidir.  Bu şekilde çürümeye yüz tutmuş ahşap bölümlerin değişmesi gerekir.  

Ahşap yatların çivilenme zamanı nın vardır. zamanla denizdeki statik elektriklenme sebebi ile oluşan korozyon çivileri ya baş taraflarından yada bedenlerinden korozyon ve pas nedeni ile çürütür bu şekilde ya çivinin etkisi kalmaz yada en ufak dirençte kopar. kimse bu durumun ağır denizlerde boğuşurken olmasını istemez. ayrıca  yanımıza zaman zaman yanaşan yatların  korozyon etkisine göre ki bunlar saç yatlar yada altı bakır kaplı yatlar olabilir, geçmişte teknelerin altları kekamoz ve midyeye karşı bakırla kaplanırdı bu gibi durumlarda uzun süreli bu tür teknelerin yanında duran yatların çivilerinin eridiği zayıfladığı hatta postadan kesildiği görülmüştür, bu durum eski kaptan ve tersaneciler tarafından iyi bilinir.

Bunu anlamanın yolu yat karaya alındıktan sonra bir süre bekletilerek kuruması beklenir bu kurumayı hızlandırmanın en kolay yoluda  omurganın kaplama tahtaları ile birleştiği ilk sıradan havalandırma tahtaları açmaktır(Aşoz kaplaması) bu şekilde zaten omurganın üstündeki ve teknenin karinasında birikmiş olan pisliklerinde temzilenmesi sağlanır.  Bir başka usulde yatın karaya alınışından bir müddet sonra  altının yakılarak kurutulmaya çalışılmasıdır. Mantık olarak yanlış görünsede  bu usülde eğer kaplama ağaçlarına kurt dokunmuş ise onlarında öldürülmeleri sağlanır. Yakmanın bir başka faydasıda kararan kaplama ağaçlarına kurdun dokunmamasıdır bu nedenle ahşap yatların birkaç yılda bir yakılarak altlarının kontrol edilmesinde büyük yarar vardır. kuruyan yatın alt tarafına daha sonra bir kalafat tokmağı ile sukra başları ve posta üstlerine orta kuvvette vurulur eğer kesilmiş yada postadan oynamış çiviler varsa o bölgeler diğerlerin den daha pot bir ses verir,  bunu yat sahibi kendisi anlamalıdır zaten yatın yaşı da bu konuda size bilgi verir,  ayrıca yatınızı karaya alırken yada denize indirirken oluşan boya çatlakları da çivileme zamanın geldiğinin habercisidir. Ahşap yatlar öyle her zaman karaya alındığında çivilenmezler bunun için en az 10 yıl geçmelidir aksi halde 10 yıl sonra tahtada çivileyecek yer bulamazsınız yada içten postayı zedeleyerek çürümesine sebep olursunuz. Eğer gerçekten çivilemeye ihtiyaç duyuluyorsa tabii 10 sene sonra . Enik tabir ettiğimiz kaplama tahtasının çürük kısımlarını değiştirirken çivileri de söküyoruz ya!  Bu çivilere bakarak ne kadar korozyona uğradıklarını anlayabilirsiniz. Sonra işte o pot yapan yerleri veya gerekiyorsa tüm tahtaları yeniden çivileyebilirsiniz bu işlem bittikten sonra çiviler gereği şekilde zımbalanır ağaca gömülür ki rende yada zımpara yapılırken rendeye zarar vermesin yada zımpara ile çivi başları kesilmesin.

Bu işlem yapılırken size bir kaptan arkadaşımdan aldığım kolaylık bilgisini aktarayım, bildiğiniz gibi çivileme sırasında çiviyi her doğrultuda aşağıdan yukarıya kullandığınız için çivinin çakılırken eğilmesine ve tahtanın zedelenmesine sebep oluyoruz bu yüzden bu kaptanımız bir sistem geliştirmiş  ve bizim hilti diye bildiğimiz darbeli matkabın ucuna çivi başının 5 yada 6 mm girebileceği kadar bir oyuk yapılıyor çivi bu oyuğa konularak kısa darbelerle çakmaya başlıyor ne çivi eğiliyor nede tahta zarar görüyor üstelik yorulmadan.

Ahşap teknelerin çivileme işlemi kalafatları kadar önemlidir en doğrusu bu işi bilenler tarafından yapılmasıdır ehli olmayan kişilerin yaptığı çivileme teknenin ömrünü uzatmaz aksine azaltır.

Açık denizde olmak yada karaya bağlı olduğu durumlarda öyle zamanlar olur ki yat demir kaldırıp bulunduğu yeri terk edemez . bu durumlarda yapılacak en iyi işlem halatların yardımı ile bir yerden koltuk almak yada bağlamak olabilir eğer halatınız yoksa!! Bordonuzdaki komşu yattan halat istemeniz en son istenecek şey olabilir ve bu çok ayıp karşılanır, tabii istisna haller dışında. yani tüm lüksü sağlanmış bir yatın halat konusundaki eksikliği kaptanın bilgisizliği ve yetersizliğini gösterir.

Bu nedenle kaptan tedarikli olmalı ve gerekli ve yedek her türlü halatı yedeği ile bulundurmalıdır.

Halatlar rodalar halinde alınır ve ambarda güzelce istif edilerek saklanır yıpranma, bozulma ve kopma hallerinde hemen yenisi ile değiştirilir.ve sezon başında kaptan denize inmeden önce halatların yedeklerini yeniden tedarik ederek yıpranmış ve kısalmış halatları kendinden küçük yatlara ve balıkçılara vererek değerlendirir. Asla denize atmaz. Eğer halatlar kullanılamayacak kadar kötü ise elbette çöpe atılır.

Gemide baş ve kıç posta olmak üzere iki tane manevra mahalli vardır buralarda yeterli kalınlıkta olması gereken halatlar bulunur. kıç halatlar sağlam ve dayanıklı olduğu gibi baş halatlarına göre daha kısadır yalnız kıç spring olacak halat biraz daha uzun olur ve bazen açmaz olarak ta kullanılır. Sürekli kullanılan en az dört parçadır ve kıçtaki halat mahallinde saklanır. Ve çok uzun olmaz. kıçtan kara olma durumlarında gerekirse baş tarafta bulunan uzun halatlar  getirilerek kullanılır. kısa olmalarındaki sebep kıç üstünü düzenli ve tertipli tutmak içindir çünkü kıç üstü her zaman en beğenilen ve yaşanan yatın keyifli bölümlerindendir. Ve halat kalabalığının da çirkin görünmesinin hiç istenmediği yerdir.

Baş taraf hem zincirlik hem halat hem de usturmaçaların saklandığı yerdir ve uzun halatlar burada ve düzenli olarak saklanır ve gerektiğinde kullanılır bunlar gereksinimlerine göre çeki halatı, tonoz halatı, baş halatları olabilir ayrıca çok uzun tek parça halinde iki adet koltuk halatı saklanır ve yatın cinsine göre değişik kalınlıklarda roda halinde bulunan halatlar yatın çeşitli yerlerinde kullanılmak üzere saklanır bazen bu halatlarla çok önemli şeylerin yapıldığı hem kendi yatımıza hem de başkalarının yatlarına faydası olduğu görülmüştür  ve bittikçe yenilenir, eskiyen halatlar eğer uzunsa kısaltılarak kıç halatı olarak kullanılır .

Tonoz halatının ağır ve batan halat olması gereklidir lüzumlu  hallerde batan halatların dipte kalarak kimseye çapariz olmaması gerekir aksi halde başka yatlara zarar verdiği gibi  halatların kesilmesi kendi yatımıza da çaresiz bırakabilir yani hiç olmazsa kalın ve uzun iki adet tonoz halatı batan halatlardan olmalıdır.

Uzun halatların batmaz olmalarını tavsiye ediyoruz, batan halatların ağır ve seri manevralarda pervaneye dolanma riski bulunur ve manevrayı kısıtlar bu yüzden imkan  oldukça  batmaz halatlar kullanma kolaylığı ve yumuşak oluşları sebebi ile  büyük avantaj olarak görülüyor ve bu nedenle de tercih ediliyor. bunların üç burgatası olduğu gibi sekiz burgataları da var ve daha dayanıklı. ancak üç burgata halatların örülme şansıda bulunuyor.

Ayrıca halat sayılmasa da bir yatın içinde ince kırcala  salvo ipi ya da yada benzeri iplerin bulunmasında her zaman fayda vardır bunlar halat başı örmeden façuna yapmaya kadar hatta gerektiğinde yatın özel yerlerine ağ yapmak amacı ile de kullanılabilir. Tecrübeli bir kaptan bunları bilir ve halat stokunu daima diri tutar.

Öncelikle denizde olmanın vermiş olduğu paylaşım anlayışı ile girdiğimiz koyları kendimize münhasır olmasını düşünmeyiz bu nedenle demirlediğimiz yere dikkat ederek tek demirle tüm koyu işgal etmeyi düşünmeyiniz. Demirlerken başka yatlarında gelebileceğini ve bu koyu görüp paylaşmak isteyebileceklerini hesaplayınız.

Sonra gelen yatta koydaki diğer yatların mahremiyetini  ve yalnız kalma isteklerini hasaba katarak  çok yakın olmamak kaydı ile ve çapasını da öbür yatların çapaları üstüne olmamak kaydı ile demirleyiniz.

Koylar sessiz ve sakindir bu rehaveti bozacak şekilde özellikle başka yatlarla paylaştığınız koylarda müzik sesinin diğer yatları taciz edecek şekilde açmak denizcilere yakışmayacak bir davranıştır. Bu nedenle yatta parti yapmak isteyen kaptanların koyun ücra bir köşesini tercih etmeleri umulur ve gelenekte budur. komşu yatlar sizin hoşlandığınız müziği gürültülü bulabilirler.

Koylara girişlerde makinenizi ağır yola alın ve kimseyi ve hiçbir yatı rahatsız etmeden yavaş manevralarla koydaki yerinizi bulun. Giriş çıkışlarda süratli olmanız yemek yada çay hazırlayan yatların bunları sallantıdan  dökmesine sebep olabilirsiniz. kaptan olarak yaptığınız hasarı düşünürseniz bunu yapmazsınız. zaten yaparsanız  diğer yatların bunu size telsizden küfürlüde olsa öğretmeleri sizin şanslı olduğunuzu gösterir.bunu öğretmelerinin başka yolları da vardır sakın diğer kaptanları buna zorlamayın.

Demirleyerek kıçtan kara yapan yatlar halatlarını ağaçlara bağlamayın ya bulduğunuz kayalara yada bu iş için kıyılara çakılmış babalara halatlarınızı bağlayın. eğer çok gerekirse köklü ve kalın ağaçların en toprağa yakın yerlerine bağlamalısınız ama bu durumlar ancak zorunlu hallerde koltuk almak zorunda olmalı ve ırgat yardımı ile zincirin boşu alınırken  zinciri desta etmeden  ve halatları germeden olmalıdır. Bunun örnekleri pek çok koyda denize yıkılmış ve kurumuş  ağaçlardır sebepleri de bizleriz.  Zaten pek çok ağaca mal olan bu yatların daha fazla ağacı katletmesine müsaade etmeyelim, yapanları uyaralım, doğaya ve ağaçlara saygılı olalım.

Asla koylarda demirlediğimiz yerlerde atık su tanklarını basmayın eğer dolmak üzere ise seyir sırasında açıkta basarak koya boş tanklarla girin eğer tanklar fazla kalmaktan dolmuşsa demir alıp açıkta basın koya öyle girin.

Klimalarınızı çalıştırmak  için jeneratörlerinizi gecenin en geç 23 ü ne kadar çalıştırın sonrasında stop edin. koylar geceleri sessiz olur jeneratörünüzü başkalarını rahatsız edecek kadar çalıştırmayın egzostunuz duman ve gürültü yapıyorsa mümkün olduğu kadar diğer yatlardan uzak durun ekzostunuzdan çıkan duman ile tüm koyu berbat etmeyin.  Ama yeni nesil eğzostu ve suyu ayıran ve sessiz ve suyu altına veren jeneratörünüz varsa müstesna.

Eğer kıç halatlarınızı uzun bağlamak zorunda kalırsanız yani yatınızın kıyıdan uzakta olmasını istiyorsanız halatlarınızın orta yerlerine usturmaçalar bağlayarak yatın arkasından geçmek isteyenlerin dikkatini çekiniz aksi halde arkadan geçmek isteyen jet ski yada sürat motorlarına, halatlarınızla tehlikeli olabilirsiniz  bu sebep yüzünden hayatını kaybeden insanlar olmuştur.

Eğlencenizi matem havasına çevirmeyin bu üzüntülü durumu arkadaşlarımız ın yaşadığını bilmenizi istedim. Acı bir örnektir ama özellikle içkili olanlara ve gençlere bu konuyu aklında tutmalarını tavsiye ederiz.

Su sporları yapmak isteyenler koyu kendi keyifleri için jet ski ve sürat motorları ile sesleri ve benzin kokuları yayarak rahatsız etmesinler. kimsenin rahatsız olmayacağı kadar uzakta  ve tehlike arz etmeyecek şekilde kullansınlar bu  kuralları misafirler bilmeyebilir kaptan özellikle izah ederek anlatmalı ve kontrolü de asla misafirlere bırakmamalıdır.

Sürat teknelerinizin  sesi ile erken saatte kimseyi rahatsız etmeyin  botu     kullanmanız gerekiyorsa koyun dışına  kadar ağır yola çıkın sonra süratlenin.

Eğer karaya gitmeniz gerekiyorsa yandaki komşu yatlara da ihtiyaçlarını  sorun hem nezaket gereğidir  hem de gereksiz benzin sarfiyatı nı önlemiş olursunuz  hem de gereksiz gürültüyü en aza indirirsiniz. tabii olarakda  yeni denizci komşular ve dostlar edinirsiniz tabii isterseniz.

Çöplerinizi sağlam poşetler ile en az iki kat poşetleyin ve sadece koylarda ayrılan çöp konteynerlerine yada marinalara götürüp bırakın asla doğaya yada denize atmayın atanı da ikaz edin anlamazsa sahil güvenliğe bildirerek anlamasını sağlayın.unutmayın bizim denizlerimizi çekici kılan denizimizin temizliğidir kıyıları çöp torbaları ile kirletmeyelim.

Koylarda demirlemiş olan tanıdık yatlara arkadaş ziyaretine giderek yattaki misafirlerinizin mahremiyetlerini ihlal ederek rakı muhabbetine başlamayın, hoş karşılanmaz, hafta boyunca yaptığınız emek misafirlerin memnuniyetsizliğine dönüşebilir. hem şikayet hem de havanızı alırsınız doğrusu kaptanların yatın dışında sahilde yada yatta bir araya gelmeleri eğer ihtiyaçları varsa tedarik ettikten sonra yatına dönerek misafirlerine ihtimam göstermeleri doğru olandır. mürettebat ve kaptan dostluklarına  mümkün olduğunca kısa ve rahatsız etmeden devam edin. önünüzde bir araya gelebileceğiniz koca bir kış olacak.

            Sonra hostese yardıma çıkar ve kahvaltının toplanmasına yardım eder öğlen yemeğinde yine hostese servis hazırlamasına yardım eder ve yemek bittikten sonra servisi toplar,  yolcular siyesta ya çekildiğinde hostese iki saat kadar dinlenme zamanı verir, bu arada kabin görevlisi hostesin yerine ayaktaki misafirlere hizmet için nöbeti devralır.

         Misafirlerin kabinleri terk etmesi ile tekrar kabinlere girer ve sabah yaptığı işleri yeniler ancak bütün bunları yaparken, her türlü eşyasını kabinde bırakan misafirler aynı zamanda  temizlik beklediği gibi özel eşyalarının yerlerinin değiştirilmesinden de pek hoşlanmazlar. Bu yüzden kabin görevlisi bu durumu dikkate alarak temizliğini yapar ve misafirlerin eşyalarının yerlerinin değişmemesine dikkat eder kabinlere gerekmedikçe başka mürettebatı sokmaz. ama tamir gibi gerekli konularda kabinde bulunarak gerekeni yaptırır ve hemen sonra kabini ilk haline getirir ve kabinden hiçbir şeyin kaybolmamasına itina gösterir, kabinde bulunan ziynetler varsa bunları misafirlere kasaya kapatmalarını ikaz eder.

          Zira yatın sallanması ve yatması ile düşerek görünmeyen eşya veya ziynetlerin kaybolduğu sanılarak kısa sürelide olsa sorun olduğu gözlenmiştir, kaptanlar kabin görevlilerini çok güvenilir kişilerden seçerler ve bu işlemlere çok itina isterler.

          Bütün bunlar bakıldığında uzun ve yorucu işler gibi görülebilir ama bilinmelidir ki,  Misafirlerin olmadığı zamanlarda bütün bu işler hem kolay hem de sezon içinde olduğu için  denizi, güneşi, ve yüksek yaşam standartı ile eğlencelidir de. Başka bir meslek dalı yoktur ki hem gezerken hem de Eğlenirken para kazanmak mümkün olsun.

           Biz denizci olmak isteyenlere hayatlarının hiç olmazsa bir bölümünde  çalışırken kendilerini geliştirebilecekleri bu mesleği doğru insanların ve kaptanların yanında olmak şartı ile yapabileceklerini ve sezonlukta olsa para kazanabileceklerini söylüyoruz. Ancak pek çok meslek dalında olduğu gibi yabancı dil çok önemlidir elbette yabancı dilin gerekmediği söylenen yatlarda ücretlerin de çok düşük olduğunu ve çalışılan yatların personel yerlerinin yetersiz olduğunu söylemeliyim.bu nedenle iyi yatlarda iyi ücretlerle çalışmanın yolu dil bilen işini iyi yapan biri olmaktan geçer tabii en önemlisi de takım çalışmasına uyum sağlamasıdır.

        Öğrenme nedenleri, görmüş oldukları dışında meslek kabul ettikleri kaptanlığın gereği olarak yapılan yatların imalatında bulunarak karşılaştırma şanslarıdır. bilmeleri, tersane ortamında bulunmaktan ve meraklı olmaktan kaynaklanır. Her türlü işi erbabından öğrenerek  kendini geliştirmiş mesleğinin en üst sıralarında olduğu bilinen dürüst ve güvenilir kaptanlardır. yat yapım kontrolörü.Yada yat ekspertizi olabilecek kadar deneyimli güvenilir ve bilgilidirler

       Tecrübeleri, benzer olaylarda onların hatırladıkları bilgidir, yanlışları erkenden görme özelliği ve önlem alma yetisidir, kullanım kolaylığını, pratik çözümleri, önceden gördüğü yatlarla pekiştirmiş teknolojiyi ve yat dizaynını, ırgattan, çapadan halat mahalline, hatta baba yerlerinden acil çıkışlara kadar bilen ve makine dairesindeki alanları en akıllıca ve ergonomik şekilde kullanımı için tavsiyelerde bulunabilirler. Yani denizdeki tecrübesinin yanı sıra yat yapımındaki detayları bilen, makine ve donamlarındaki teknik yeterlilikle, yatın yakıt tasarrufu konusunda ki bilgilerine kadar denemiş veya örneklerini başkalarında görmüş kişidir.

        Bir yatın fiyatlandırılmasından en uç noktalardaki hata ve eksiklerine kadar görebilen  bilgi ve tecrübelerini yat yapımı sırasında, donatanın parasını, en doğru ve ekonomik şekilde kullanarak yatın yapımının zamanında bitmesini sağlayan ve imalat sırasında her safhada yapılan işlerin tamamını takip eden deneyimlerini, yapılan hataları zamanında tespit ederek, hem malzemenin hem de zamanın boşa gitmesini önleyerek donatanın çıkarları doğrultusunda kullanan kaptanlardır.

        Ülkemizde henüz yat yapımında bilgilerinden yararlanıldığı halde bunu bir tecrübe ve değeri karşılığında yapan ya hiç yada çok az kaptan vardır. Çok az olmalarına rağmen bu tecrübeyi mesleğin uzantısı ve bedeli ödenmesi gereken iş olarak ta görmezler. bu nedenle kaptanlığın ulaşabildiği son noktada olmalarına rağmen yat karada diye birde eksik ücret alırlar.  

          Biz mesleğimizin değerlerini de bilen ve kendisine emanet edileni sonuna kadar donatanın hakları doğrultusunda kullanan ve karşılığında hak ettiği değeri alan, yaptığı işin donatan tarafından anlaşılmasına da yardımcı olarak tecrübeyi sıradan görmeyen kaptanlara sesleniyoruz. Bilgileri kıymetlidir.  Günümüzde  yat yaptıran her yat sahibine de  tavsiyemiz mutlaka supervizor yani yat yapım kontrolörü ile çalışmalarıdır.

        Bu tecrübeli (supervizor) kaptanlar yapımında bulundukları yata yapılan işlerden hem para hem de zaman  tasarrufu sağlayarak. yat sahibini yapılacak yanlışlardan ve geri dönüşümü sırasında büyük paralara mal olabilecekleri yanlışlardan koruduğu gibi donanımlardaki kaliteli ve  piyasanın en uygun fiyatları bulmaları ile büyük ölçüde tasarruf sağlarlar.

       Unutulmamalıdır ki  yat yapımında her iki taraf çıkarlarını kollamak zorundadır.tabii taraf derken bir tarafı donatan yani yat sahibi kabul edersek diğer taraf elbette tersanedir. bu nedenle bu tecrübeli kaptanlar bulundukları tarafın haklarını kollamak üzere çalışırlar. ve karlı olan taraf daima donatandır.  Yabancı ülkelerde bu usul artık oturmuş ve yat kızağa konmadan önce supervizor kaptan anlaşarak onun tavsiyesi dikkate alınarak işe başlanılmaktadır.  

                                       NE İŞE YARAR

         İlk sahip için yapılan yatlarda veya   yenilenen yatlarda donatanın çıkarlarını;  imalata başlamadan evvel kollayarak, yapılan işlerin doğru ve yeterli malzemelerle yapıldığını takip eder. Yapımdaki aksaklıklar için tersaneyi uyararak, malzemeyi ve zamanı doğru ve ölçülü kullanıp olabilecek aksaklıkları ve zaman kaybını ve dolayısı ile para kaybını yat sahibi  adına takip eden kişidir. ve bunlar içinde yukarıda tarif ettiğimiz kaabiliyet, beceri, tecrübe ve yetkilerle donanmıştır.

       Yatın yapımından sonuna kadar müşahade altında tutar ve geri dönüşü çok pahalıya mal olabilecek aksaklıkları önceden önler ve yattaki tüm boş alanları akıllı ve işe yarar hale getirir makine dairesi yerleşimin de en uygun ve kullanılır halde yerleşimini sağlar .makinelerin yata en uygun olanlarını seçmede yardım ederler.

                                          NASIL ÇALIŞIR

        Supervizor  kaptan yatın kızağa konulmasından evvel donatan ile tersane  arasında yapılan toplantı ve kontrat sırasından itibaren tüm, konuşulan ve üzerinde mutabakata varılan aşamalarda bulunur  ve takip eder bu  konuyla ilgili olarak patronunu nu uyarır. kontratın bitimi ve yatın kızağa konulmasından sonra düzenli olarak yatın başında bulunarak her aşamada yapılan her işi ve konulan her türlü ekipmanın alımından yerine yerleşimine kadar takip ve müşahade eder.

         zamanın ve paranın en idareli şekilde kullanımı için, malzeme alımında hem zamanında hem de muadil kalitede olan benzerleri arasından fiyatları en uygun olanlarının  kararlarını  verebilir. Uygulama sırasında yapılan yanlışların düzeltilmesini tersane den isteyebilir. donatan ile tersane yönetimi arasındaki koordinasyona da yardımcı olarak patronunun anlamadığı ve karar vermek zorunda olduğu konularda alternatifler yada doğru gerekçeler sunarak yardımcı olur .

          Süpervisor İmalat sırasında yapılan her işten haberdar olur yat kızağa konduktan sonra kontrolör kaptan sürekli olarak ya da düzenli aralıklarda yatın imalatını ve testlerini kontrol eder ve bu kontrol sonuçlarını doğru olduğuna emin olduktan sonra donatana yönlendirir.

        Aynı şekilde malzeme alımı için fiyatlarının araştırmasını yapar ve doğru olan malzemeyi birkaç alternatif olarak donatanın beğenisine ve onayına sunar. Yat ta yapılan ve yapılacak her işten haberdar olur, ve özellikle mobilya dizaynında işlem yapılmadan patronun onayını alarak beğenilmeyecek yerlerin tekrarından korur, zamanı kısaltır. 

                           HANGİ İMKANLARLA DONATILIR

         Daha öncede bahsinde bulunduğumuz gibi yat yaptıran (donatan) yatın yapımına karar vermeden önce süpervisor yani yat imalat kontrolörü  ile anlaşır ve yatın hangi amaca yönelik olduğunu ,hangi nedenler için istediğini, yatını VIP  misafirlere mi yoksa sadece ailesi için mi kullanacağını, kaç kabine ihtiyaç duyduğunu, özel yada kiralama amaçlı olup olmadığını, veya dünya pazarına sunarak, gerekirse satmayı  düşünüp düşünmediğini, supervisor  kaptana anlatır.

         Doğru kabin, boy konusunda ve gövde malzemesi konusunda mutabakata vardıktan sonra kaptan bir ön araştırma yaparak imalat için en doğru ve uygun tersaneler bularak donatana alternatif sunar ve kendi tecrübeleri ile donatanı yönlendirir.

         Donatan yatın yapımına hangi tersanede karar kılmışsa, yakınlarında bir semtte supervizor kaptanına kalacak yerini tutar, ve tüm ihtiyaçlarını karşılar, ve ulaşım için bir araç sağlar. tersane ile anlaşması sırasında donatanın adına takip edeceği tüm işler için kontratta yer alır yada ayrı bir yetki ile donatılır ve bu yetkide tersane yönetimine bildirilir.

                                    NASIL ÜCRETLENİR

        Yat imalatlarında süpervisor kaptanın ücreti yapılan yatın maliyeti üzerinden hesaplanır Maliyetin %  5 kadar ücretlenen kaptanın, kalacak yer, araç ve yakıtı ayrıca yiyecekmasrafları ve yat için alınacak malzemeler için araştırma uçak masrafları otel masrafları da donatan tarafından ödenir

        Başlangıçta ücretlerinin yüksek görünmesine karşın yatın bitimine kadar yaptıkları ile kendi ücretini bilgisi ve tecrübesi ile kazandığı  zaman ve nakitle kazanır. yani başka deyişle kendine ait ücreti donatanın parasını ve zamanını tasarruf ettiği ve kazandırdıklarından çıkarır. ve donatana yük olmaktan çok donatanın yükünü hafifleten ve yapım aşamasındaki stresi donatana yansıtmayarak böylelikle hem para hem zaman tasarrufu yaparak kazandığını fazlası ile hak eder.

Yat sahibi, kaptanına önce kendi gönlünde yer belirlemelidir, şirketindeki, çevresindeki ve aile içerisindeki şahıslara karşı kaptanına davranış biçimini gösterdiği itibar ile belli etmelidir. Kaptanını hangi seviyede tutması gerektiğini bilmeyen yat sahipleri en kolay yol olan belirsizlik usulünü kullanarak, kaptanını yatı ile baş başa bırakabiliyor. Eğer kaptan tecrübeleri ve ağırlığını hissettiremeyecek kadar yeni ve tecrübesizse, yada bunları gösterecek kadar zamanı yoksa işe alınmadan önce denizcilik kurallarını ve istediği düzeni kurmak için gerekenleri anlatamayacak kadar öz güveni gelişmemişse ve bu nedenlerden yat sahibi düzeni ve disiplinini kaptandan başkalarına bırakırsa ve kaptanda tek şansının anlaşılabilmek olmasını beklerse, işte o zaman kaptanın vay haline.

Bulunduğu yerdeki irtifası belli olmayan kaptan, sadece maaşını bekleyen çalışanlardan biri olarak kabul edilirse. Zaten mal sahibinin vermediği değeri ve itibarı başka kim verebilir ki. Seviyesi ve yeri belirsiz kalan kaptan ın yönetimine, yat sahibinin dışında, aradaki müdürler, çalışanlar, aile efradı ve hatta misafirlerin de içinde bulunduğu farklı noktalar da komuta zincirine katılıyor.  Gelen gidenin önem sırasını bile bilmeyen ve bu belirsizliği kime anlatacağını ve öğreteceğini de şaşıran kaptan, işte o andan itibaren ilk fırsatta başka iş arayan biri, yat sahibi de nerede nasıl denizde yalnız kalacağını bilmeyen ve bu konuda hesapları olmayan biri oluyor.

Bu nedenle yatın donatanı ya da donatanın uygun bulduğu bir yetkili kaptanın tek muhatabı olmalıdır; bunun dışındakiler Yatta misafir olarak algılanır ve onlardan da misafire uyan davranış biçimi ile davranmaları beklenir. Bu düzeni kuramayan ve donatanın kim olduğu konusunda belirsizliğin hüküm sürdüğü yatlarda kaptanın düzgün, kurallara uygun, huzurlu, hesaplarını doğru açıklayabilen ve yat planlamasını doğru yapabilen birisi olması mümkün olmadığı gibi, bu belirsizliğin yaşandığı sürece de yatın doğru personel ve kaptanla da donatılma imkanı yoktur.

Bu önemli detayın yat yönetimindeki hiyerarşiyi kötü yönde etkilediği ve doğru kaptan bulamadığını düşünen yat sahiplerinin yatlarından soğudukları o çok severek aldıkları veya yaptırdıkları yatlarına uğramadıkları, zaman içerisinde yatı ve personelini yük olarak gördükleri ve bu kadar zaman ve para harcayarak hayallerini süsleyen yatları hiç pahasına ellerinden çıkardıkları görülmüştür.
Bu nedenle kaptan seçmedeki incelikleri bilmeyenlere hiç olmazsa bu işleri meslek edinmiş kaptan ve personelini takip eden ve yanlış yapmamaya çalışan acentalara danışmaları ve kaptanlarını onların deneyiminden geçmiş ve onayını almış iyi referanslı ve kifayetli olduğundan emin olduklarından seçmelerini tavsiye ediyor, kaptanı deneme ve yeterliliklerini bu acentalara bırakmalarını salık veriyoruz. Bilindiği üzere bu konu yurt dışında tamamen bu işi yapan acentalar tarafından yönlendiriliyor ve yanlış referansla gelen personelin yeniden iş bulma şansıda yapılan yanlışa ya da sayısına göre iyice azalıyor.

            Aşçı yattaki çok önemli elemanlardan biridir. doğa ve sevdiklerinizle beraber iken, damak keyfine uygun yemekler pişiren ve her defasında sürpriz lezzetler ile sizi şaşırtan, mangal keyfinden dünya mutfaklarından örneklere kadar tatilinizi renklendiren, yetenekli bir aşçının sizi tatilinizde nasıl tamamlayabileceğini tahmin edersiniz. Ancak tüm bu lezzet ve farklı mönüler listesi bilinçli kullanılmadığında misafirlerin muhtelif yerlerinde farklı ölçülere sebep olabilir.  

          Bu nedenle aşçı yiyeceklerin kalorisi konusunda bilgili olmalı, üst üste hazırlanan lezzetli yiyecekler yüzünden iki haftada misafirlerin şekillerinden şikayet edecek kadar şişmanlamalarına da sebep olmamalıdır. dengeli lezzetli olduğu kadar kalori hesabı yapılarak ince hesaplanmış mönüler herkesin dikkatini çeken bir değer olmuştur.
           Çünkü yata gelen misafirlerin yemek alışkanlıkları değişken ve yöresel olduğu kadar dünya mutfakları ile de çeşitlenebiliyor ve bu şekilde misafirlerin memnuniyeti, aşçının da kabiliyetine bağlı olarak ya şikayet konusu ya da teşekkür konusu olabiliyor. bu nedenle bir yat aşçısının bir otel aşçısından farkı olmamalıdır. evet işin lezzet taraflarını bilmesi elbette çok aranan bir meziyettir ama sofradaki görsellikte ve kalori hesabı da çok önemlidir. ve bu ince hesabı yapabilen aşçılarımızın daima revaçta olduğunu unutmamak gerekir.

             Ayrıca aşçı hem denizci hem de denizi seven olmalıdır deniz tutan bir aşçının yatta kimseye faydası olmaz.
Dil bilmek elbette bir ayrıcalıktır ve çok ta önemlidir aşçıya artı puan sağladığı gibi işini de kolaylaştırır dil bilmeyen aşçılarımızın hostesin tercümesi ile yetinerek bildiklerini misafirlerine açıklaması kolay değildir. Dil bilmek aranan şartlardan olmasa da her zaman avantaj sağlar ve misafirlerle günlük olarak istekleri konusunda fikir sahibi olmalı ve günlük mönü için seçenekler sunabilmelidir.

             Aşçı temiz olmak zorundadır ve düzenli olmalıdır. böylece yemek kokusu içersinde değil ama güzel kokulu, bakımlı ve tıraşlı olmalıdır. Görüntü ve görselliğin ve dış bakımın temizlik, hijyen ve titizlik konularında fikir verdiği aşçı giysilerinin önemli olduğunu söylemeliyim. bütün bunlar içinde çeşitli aşçı giysilerine de sahip olmalıdır.bunu özellikle kaptanından isteyerek işine gösterdiği itinayı belli eder şekilde giyinmelidir.
             Yattaki en meşgul personelden sayılır zira müşteri olmasa bile diğer personele yemek yapmak zorundadır. Bu nedenle meslek sorumluluğunu da unutmamalı istisnai durumlar dışında şahsa özel olmadığını ve personele yaptığı yemeği angarya saymamalıdır.
              Yatın kumanyasını ve eksiklerin alışverişini de aşçı yapar ve alınan kumanyanın ekonomisi ve zayiatını bilir israf etmez .. temizliği ve titizliği dikkat çekecek kadar ve dostça olmalıdır, yoksa bu titizliği etrafındakileri kıracak düzeyde tutabilenlere maalesef uzun süreli itibar edemiyoruz, böyle huyları olanlara da tavsiyemiz yat içerisinde hoşgörülü ve şevkatli olmalarıdır.
               Elbette hosteslerle iyi bir uyum içerisinde olmalıdır tabii diğer mürettebat ile de. ayrıca güler yüzlü ve sınırlarını bilen olmalıdır ve en önemlisi Türk ve Osmanlı mutfağını bildiği gibi dünya mutfaklarından da çok uzak olmamalıdır.
                 Aşçıdan beklediğimiz en önemli beklentilerden biri de bu güzel gece ve sofraların hazırlayıcısı olan bu nedenle yat sahibi ya da misafirlere yakınlığı artan aşçılarımızın de yaptığı işi sebebi ile yat sahibi yada misafirlerle olabilecek yakınlaşmalarda aradaki çizgiye çok dikkat etmesi ve bu yakınlaşmayı yatın hiyerarşisini bozacak şekilde kullanmamasıdır. misafirlerin ve yat sahibinin çok uzun olmayan misafirliklerini arkadaşlarına tercih etmeyen saygılı ve takım çalışmasını personele gösterdiği şevkatle sağlayarak işlerini kolaylaştıran aşçı daima aranan işsiz kalmayan ve takım içinde kalan olmaktadır.
Ülkemizde aşçı diye bir personeli giriş ve çıkışlarda dikkate almadıklarından aşçılara ait olan ve gemi adamı ehliyeti olan aşçılarımızın ücretlenmede bu ehliyetlerinin tam olmasa da dikkate alındığını veya alınması gerektini notlarımız arasına eklemeliyiz.